Bí ẩn Hantavirus trên tàu MV Hondius: Lây từ người hay từ chuột?

Vụ bùng phát Hantavirus trên tàu du lịch MV Hondius khiến dư luận lo ngại, đặc biệt khi các chuyên gia y tế vẫn đang tranh luận gay gắt về nguồn lây và khả năng lây nhiễm.

Sự việc 8 hành khách nhiễm Hantavirus, trong đó có 3 trường hợp tử vong trên con tàu MV Hondius tại Đại Tây Dương đã tạo nên một cuộc tranh luận học thuật căng thẳng giữa Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và cộng đồng khoa học về cơ chế lây truyền của loại virus nguy hiểm này.

Tranh cãi về khả năng lây nhiễm từ người sang người

Trong khi một số giả thuyết ban đầu nghi ngờ về sự lây lan trong cộng đồng hành khách, giới khoa học đã đưa ra những phản biện mạnh mẽ. Tiến sĩ Yomani Sarathkumara từ Đại học Queensland cùng Giáo sư Vinod Balasubramaniam thuộc Đại học Monash Malaysia khẳng định rằng Hantavirus không có đặc tính lây nhiễm trực tiếp giữa người với người một cách dễ dàng.

Về mặt dịch tễ học, Hantavirus chủ yếu là bệnh truyền nhiễm từ động vật sang người (zoonosis). Con đường lây truyền điển hình là thông qua việc hít phải các hạt aerosol chứa virus từ phân, nước tiểu hoặc nước bọt của loài gặm nhấm, đặc biệt là trong những không gian kín, thiếu thông khí.

Tiến sĩ Céline Gounder, phóng viên y tế của CBS News, nhấn mạnh rằng việc lây truyền từ người sang người là cực kỳ hiếm, đòi hỏi sự “tiếp xúc gần và kéo dài”. Bà khẳng định Hantavirus không sở hữu những đặc điểm sinh học để có thể gây ra một đại dịch toàn cầu, điều này giúp giảm bớt tâm lý hoang mang cho những người từng di chuyển trên tàu.

3 kịch bản lây nhiễm khả thi nhất theo góc nhìn chuyên gia

Thay vì giả thuyết lây chéo giữa các hành khách, các chuyên gia y tế đề xuất ba kịch bản có cơ sở khoa học và sát với thực tế hơn:

• Kịch bản 1: Sự xâm nhập của vật chủ trung gian trên tàu. Chuột mang mầm bệnh có thể đã len lỏi vào các kho chứa đồ hoặc buồng ngủ của khách, sau đó phát tán virus thông qua chất thải trong môi trường kín của tàu du lịch.
• Kịch bản 2: Nhiễm bệnh trước khi khởi hành. Do Hantavirus có thời gian ủ bệnh kéo dài, nhiều du khách có thể đã nhiễm mầm bệnh từ các hoạt động trên đất liền trước khi bước chân lên tàu MV Hondius.
• Kịch bản 3: Tiếp xúc chung với môi trường ô nhiễm. Một nhóm hành khách có thể đã cùng sinh hoạt hoặc tham quan tại một địa điểm trên đất liền bị ô nhiễm virus trước đó, dẫn đến việc cùng phát bệnh trong một khoảng thời gian gần nhau.

Phân tích địa điểm: Tại sao không phải là Ushuaia?

Một chi tiết quan trọng trong cuộc điều tra là việc tỉnh Ushuaia của Argentina không ghi nhận bệnh nhân Hantavirus nào trong thời gian diễn ra sự việc. Điều này loại bỏ khả năng nguồn lây xuất phát từ đây, mặc dù quốc gia Nam Mỹ này từng đối mặt với đợt bùng phát virus Andes nghiêm trọng vào năm 2018 khiến 34 người mắc và 11 người tử vong.

Dữ liệu này củng cố giả thuyết rằng các hành khách đã nhiễm bệnh tại một điểm dừng chân khác trong hành trình dài ngày trên Đại Tây Dương, nơi điều kiện môi trường thuận lợi cho loài gặm nhấm mang virus phát triển.

Lời khuyên chuyên gia về an toàn sức khỏe khi du lịch

Từ sự cố trên tàu MV Hondius, chúng ta có thể rút ra bài học về việc quản lý vệ sinh môi trường trong các chuyến đi dài ngày. Để phòng tránh các bệnh truyền nhiễm từ động vật, du khách nên hạn chế tiếp xúc với các khu vực ẩm thấp, kho chứa đồ cũ và luôn đảm bảo vệ sinh cá nhân.

Liệu các tiêu chuẩn vệ sinh trên tàu du lịch hiện nay đã đủ để ngăn chặn những rủi ro từ động vật gặm nhấm? Hãy chia sẻ góc nhìn của bạn hoặc đặt câu hỏi cho chuyên gia y tế của chúng tôi ở phần bình luận bên dưới!